-
-
-
Tổng cộng:
-
Bài 11. Quy định bay drone tại Việt Nam cần biết
Tại Việt Nam, hoạt động bay không người lái được quản lý bởi một hệ thống văn bản pháp lý ngày càng hoàn thiện và chặt chẽ. Từ ngày 27/11/2024, Quốc hội đã thông qua Luật Phòng không Nhân dân số 49/2024/QH15 – đạo luật nền tảng đặt cơ sở cho việc quản lý toàn diện hoạt động bay không người lái. Tiếp đó, Chính phủ ban hành Nghị định 288/2025/NĐ-CP ngày 05/11/2025 quy định chi tiết về quản lý tàu bay không người lái và phương tiện bay khác. Hai văn bản này thay thế dần khuôn khổ cũ tại Nghị định 36/2008/NĐ-CP.
Phân loại UAV theo trọng lượng. Nghị định 288/2025/NĐ-CP chia UAV thành nhiều phân nhóm theo trọng lượng cất cánh tối đa, với các yêu cầu pháp lý tương ứng. UAV dưới 0,25kg: phù hợp cho trẻ em và người mới làm quen, ít yêu cầu thủ tục. UAV từ 0,25kg trở lên: bắt buộc phải có Giấy phép điều khiển bay quan sát bằng trực quan. UAV từ 2kg trở lên hoặc khi bay ngoài tầm nhìn trực quan (BVLOS) hoặc theo chương trình cài đặt sẵn: phải có Giấy phép điều khiển bay quan sát bằng thiết bị do cơ quan có thẩm quyền cấp, hoặc chứng chỉ quốc tế được Bộ Quốc phòng công nhận.
Yêu cầu đối với người điều khiển. Người điều khiển UAV phải từ 18 tuổi trở lên (trừ trường hợp UAV dưới 0,25kg), không sử dụng rượu bia, ma túy, chất gây ngủ và các chất bị cấm theo quy định. Phải có giấy phép điều khiển phù hợp với loại phương tiện bay. Sức khỏe đáp ứng yêu cầu, hiểu rõ các quy định pháp luật về hàng không và quản lý vùng trời.
Đăng ký phương tiện và cấp phép bay. Tổ chức, cá nhân sở hữu UAV thuộc diện đăng ký phải thực hiện đăng ký phương tiện với cơ quan quản lý. Cục Tác chiến – Bộ Tổng tham mưu là cơ quan cấp phép hoặc từ chối cấp phép cho các chuyến bay UAV không sử dụng sân bay dân dụng. Hồ sơ xin phép bay cần nêu rõ thông tin về thiết bị, người điều khiển, mục đích, khu vực, thời gian, độ cao và đường bay dự kiến.
Khu vực cấm và hạn chế bay. Hoạt động bay trong khu vực cấm chỉ được chấp thuận với mục đích công vụ và phải đáp ứng các yêu cầu về quốc phòng, an ninh, an toàn bay. Các khu vực điển hình bị cấm hoặc hạn chế gồm: khu vực sân bay (bán kính 8 – 10km tuỳ cấp sân bay); cơ quan trung ương; trụ sở các cơ quan ngoại giao; nhà máy điện, đường dây 500kV; khu vực quân sự; trại giam, cảng biển; sự kiện chính trị, lễ hội đông người.
Hình thức xử phạt. Tổ chức hoạt động bay khi chưa được cấp phép có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đến 30.000.000 đồng. Quay phim, chụp ảnh tại khu vực cấm liên quan quốc phòng, an ninh hoặc sử dụng thiết bị bay để thả vật gây nguy hiểm có thể bị xử phạt từ 6.000.000 đến 8.000.000 đồng. Vi phạm nghiêm trọng có thể bị tịch thu phương tiện hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
Lưu ý cho người dùng cá nhân. Trước khi bay, kiểm tra bản đồ vùng cấm bay – nhiều ứng dụng như DJI Fly, AirMap đã tích hợp dữ liệu này. Luôn mang theo giấy phép, giấy chứng nhận đào tạo và bảo hiểm trách nhiệm bên thứ ba khi bay nhiệm vụ thương mại. Tránh bay qua đám đông, đường giao thông chính, công trình cơ quan nhà nước. Khi bị lực lượng chức năng kiểm tra, hợp tác xuất trình giấy tờ ngay lập tức.
Luật pháp về UAV tại Việt Nam đang hoàn thiện rất nhanh và sẽ tiếp tục được bổ sung qua các thông tư hướng dẫn của Bộ Quốc phòng, Bộ Giao thông Vận tải. Người vận hành cần theo dõi cập nhật thường xuyên trên các kênh chính thống.